Bir MVP'de neyi kesersiniz? Kesme kararı için pratik bir çerçeve
MVP'nin zor kısmı yazmak değil, dışarıda bırakmaktır. İlk sürüme neyin girip neyin girmeyeceğine karar vermek için dört soruluk basit bir çerçeve ve bir 'şimdilik yok' listesi örneği.
MVP, "minimum uygulanabilir ürün" demektir, ama bunu şöyle okumak daha yararlı: fikri gerçek bir kullanıcıyla denemeye yetecek en küçük çalışan sürüm. Buradaki kilit kelime "denemek". İlk sürüm eksiksiz bir ürün olmak zorunda değil; bir soruya cevap vermek zorunda: "Bu fikir gerçekten işe yarıyor mu?"
Bu yüzden MVP'de asıl beceri, ne yapacağınızdan çok neyi yapmayacağınıza karar vermektir. Bu yazı bunun için bir çerçeve sunuyor.
Önce tek soruyu seçin
Kesme kararı verebilmek için önce ölçmek istediğiniz şeyi bilmelisiniz. Örnekler:
- "Müşteriler randevuyu telefon yerine internetten alır mı?"
- "Ekip Excel yerine bu ekranı kullanır mı?"
- "Kullanıcılar bu hizmet için hesap açar mı?"
Tek bir cümle. İki soru varsa iki ayrı deneme gerekiyor demektir. Bu soruyu yazmak, sonraki her kararın ölçüsü olur.
Dört soruluk kesme çerçevesi
Aklınızdaki her özelliği tek tek şu dört soruya sokun.
1. Ana sorumu cevaplamak için şart mı?
Özellik olmadan ürün yine de denenebiliyorsa şart değildir. Randevu uygulamasında "boş saati görüp randevu almak" şarttır; "randevu sonrası puan verme" değildir.
2. Elle ya da başka bir araçla çözülebilir mi?
Bazı özellikler kod yazmadan karşılanır. Ödeme almayı ilk on müşteri için elle yapabilirsiniz; bildirimleri kendiniz mesajla gönderebilirsiniz. Elle çözülebiliyorsa ilk sürüme girmez, ihtiyaç kesinleşince yapılır.
3. Yanlış yapılırsa geri dönmesi zor mu?
Kişisel veri, ödeme, güvenlik, yasal yükümlülük gibi konular sonradan eklemesi pahalı ve riskli alanlardır. Bunlar "özellik" değil "temel"dir; yapılacaksa baştan doğru yapılır. Formda kişisel veri topluyorsanız aydınlatma metni gibi yükümlülükleri sonraya bırakmayın.
4. Kullanıcı bunu ilk gün fark eder mi?
Bir özelliğin yokluğunu ilk kullanıcı ilk gün fark etmeyecekse, ilk sürümde yer harcamayın. Koyu tema, çoklu dil, ayrıntılı raporlar bu grubun tipik üyeleridir.
“Şimdilik yok” listesi
Kesilenler kaybolmasın diye bir liste tutun. Liste, üç sütundan oluşan basit bir tablodur:
| Özellik | Neden ilk sürümde yok | Ne zaman tekrar bakarız |
|---|---|---|
| Online ödeme | İlk kullanıcılarla elle tahsil edilebilir | On randevudan sonra |
| Çoklu dil | İlk kullanıcılar tek dil konuşuyor | Yurt dışı talep gelirse |
| Ayrıntılı raporlar | Önce veri birikmeli | Bir ay kullanımdan sonra |
Bu tablonun iki faydası var. Birincisi, kesilen özellik "unutuldu" değil "ertelendi" olur, dolayısıyla vazgeçmek kolaylaşır. İkincisi, ürün yayına çıktığında sonraki adım hazırdır: hangi özelliğe hangi işaretle bakacağınızı bilirsiniz.
Kesmek özensiz yapmak demek değil
MVP küçüktür ama özensiz olması gerekmez. Kestiğiniz şey özellik sayısıdır, kalite değildir. İlk sürümün kodu test edilmiş ve belgeli olmalıdır; çünkü fikir işe yararsa üzerine inşa edeceksiniz. Atılacak bir taslak kodla başlamak, sonradan her şeyi baştan yazmak demektir.
Bizim düzenimizde de bu böyledir: küçük kapsam bile aynı aşamalardan geçer (gereksinim, tasarım, test yazarak geliştirme, ayrı QA). Küçülen, kapsamdır; süreç aynı kalır.
Kapsam zamanla büyürse ne yaparsınız?
Geliştirme sırasında "bunu da ekleyelim" istekleri gelir. Basit bir kural: yeni özelliği listeye yazın, sonra dört soruya sokun. İlk sürüme giriyorsa, bir başka özelliği çıkarmadan girmesin. Böylece kapsam sessizce büyümez. Yazılı kapsam bu yüzden değerlidir; bunun için fikri kapsama dönüştürmek yazısındaki beş soruyla başlamanızı öneririz.
Örnek: randevu uygulaması
Bir berberin randevu uygulaması düşünelim (varsayımsal bir örnek; gerçek bir müşterimiz değil). Ana soru: "Müşteriler randevuyu telefon yerine internetten alır mı?"
- Girer: Boş saatleri gösterme, randevu alma, berberin günlük listesi.
- Kesilir (şimdilik): Online ödeme, müşteri puanlama, kampanya kodu, çoklu şube.
- Baştan yapılır: Müşteri telefon numarasının KVKK'ya uygun toplanması.
Bu üç grup, ilk sürümün küçük ve yine de güvenilir olmasını sağlar.
Kesmekte zorlanıyorsanız
Bazen her özellik şart gibi görünür. Böyle durumlarda kendinize şunu sorun: "Bu özellik olmadan ilk on kullanıcıma ürünü gösterebilir miyim?" Cevap evetse kesin. Hâlâ kararsızsanız listeyi bir başkasına, tercihen ileride kullanıcı olacak birine gösterin ve onun ilk hangi özelliği aradığını izleyin. Çoğu zaman sizin şart saydıklarınızın yarısı onun için ikinci planda kalır. Bu konuşmayı bir ekiple yapmak isterseniz kapsam konuşmasında tam olarak bunu birlikte yapıyoruz.
Özet
- MVP, tek bir soruyu cevaplayan en küçük çalışan sürümdür.
- Kesme kararı için dört soru: şart mı, elle çözülür mü, geri dönüşü zor mu, ilk gün fark edilir mi?
- "Şimdilik yok" listesi kesilenleri kaybetmez, ertelenmiş kılar.
- Küçülen özellik sayısıdır; kalite ve süreç aynı kalır.
Kesme listenizi çıkarmak için Kapsam Sihirbazı'ndan yararlanabilir, MVP geliştirme hizmetimize göz atabilir ya da doğrudan teklif alabilirsiniz.